Steunpunt voor Onderwijsonderzoek (SONO)

Een nieuw steunpunt voor beleidsgericht onderzoek

Op 1 juli 2016 startte een steunpunt voor beleidsgericht onderwijsonderzoek. Het Steunpunt voor Onderwijsonderzoek (SONO) bestaat uit een consortium van Vlaamse onderzoekers en kent een looptijd van 4 jaar. Geert Devos (UGent) leidt het consortium.

Opdrachten

De voornaamste opdrachten van het steunpunt zijn:

  • Wetenschappelijk onderzoek uitvoeren rond thema's die de Vlaamse overheid als prioritair en relevant beschouwt voor beleidsvoorbereiding en -evaluatie
  • Zorgen voor kennisoverdracht via onder meer rapporten en seminaries

De lange looptijd biedt het steunpunt de mogelijkheid om actievere vormen van valorisatie op te nemen en daadwerkelijk deel te laten uitmaken van de opdracht.

Onderzoeksthema’s

De themazetting voor de 1ste cyclus (2016-2020) van het steunpunt omvat 3 thematische onderzoekslijnen:

• De lerende
• De leraar en de school als organisatie
• De organisatie van het onderwijs

De 3 themalijnen vloeien voort uit de prioriteiten uit de beleidsnota Onderwijs 2014-2019. Het steunpunt moet onder meer een antwoord bieden op strategische en concrete beleidsvragen inzake de evolutie van de kwaliteit, efficiëntie en rechtvaardigheid van het Vlaamse onderwijs.

Vind het volledige programma van de 1ste cyclus of lees de samenvatting:

Naar boven

Themalijn 1: de lerende

De 1ste themalijn bundelt alle onderzoekslijnen die te maken hebben met:

  • De loopbanen van leerlingen in het leerplichtonderwijs, inclusief preventie van spijbelen en vroegtijdig schoolverlaten, gelijke onderwijskansen, uitrol van het M-decreet en taalstimulatie, het evaluatiebeleid
  • De overgangen tussen onderwijsniveaus en de mechanismen die daarbij spelen

Over het thema

Naast het (verder) verzamelen van longitudinale gegevens over loopbanen van lerenden zet deze themalijn in op verklarend onderzoek naar processen en evoluties in het onderwijs die van invloed zijn op die loopbanen. Een groter inzicht in achterliggende processen op micro-, meso- en macroniveau hoort daar ook bij. Het doel: meer verklarende analyses voor redenen waarom we er in ons Vlaams onderwijs niet in slagen om gelijke kansen voor alle leerlingen te creëren. Ook gericht onderzoek naar de aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt, de doorstroom naar hoger onderwijs en volwasseneneducatie komt aan bod.

Daarnaast stelt zich de vraag hoe het leren op school en in de klas optimaal georganiseerd kan worden om de leeruitkomsten maximaal te realiseren. De diversiteit onder lerenden is groot en dat vereist aangepaste begeleiding en ondersteuning.

Het eerste onderzoeksdomein binnen het steunpunt staat in voor onderzoek naar 3 centrale thematieken in het huidige onderwijsbeleid:

  • Meer wetenschappelijke inzichten in de preventie van spijbelen en vroegtijdig schoolverlaten
  • In het kader van de monitoring en de evaluatie van het M-decreet: wetenschappelijk onderbouwde inzichten in de wijze waarop het M-decreet vorm krijgt in het Vlaamse onderwijs, en welke processen en mechanismen daarbij een rol spelen
  • Systematisch onderzoek naar de implementatie van de taalstimulerende maatregelen

Gezien het belang van evaluatie in het onderwijs onderzoekt het steunpunt ook hoe scholen hun evaluatiebeleid en -praktijk verder uitbouwen in een evolutie naar meer competentiegericht onderwijs enerzijds en een context van toenemende verantwoording en juridisering anderzijds.

De eerste onderzoeksresultaten worden in 2017 verwacht.

Naar boven

Themalijn 2: de leraar en de school als organisatie

De 2de themalijn omvat alle onderzoekslijnen die betrekking hebben op de leraar en scholen als organisatie:

  • Loopbaan van onderwijsprofessionals
  • De verwachtingen en noden voor de leerkracht in de 21ste eeuw, inclusief de uitdagingen inzake professionalisering en het welbevinden van leraren en schoolleiders
  • De tendens naar meer collectief en buitenschools leren
  • Het personeelsbeleid vanuit schoolperspectief

De eerste onderzoeksresultaten worden in 2017 verwacht.

Bijkomend onderzoek: stress en welbevinden bij schoolleiders

Binnen themalijn 2 start in 2017 een bijkomend onderzoek over stress en welbevinden bij schoolleiders. Het onderzoek loopt tot februari 2018.

Meer informatie:Onderzoek stress en welbevinden bij schoolleiders - SONO (pdf, 12 p.) (445 kB).

Naar boven

Themalijn 3: de organisatie van het onderwijs

De 3de themalijn groepeert alle onderzoekslijnen die te maken hebben met de organisatie van het onderwijs:

  • De financiering van het leerplichtonderwijs
  • De monitoring van het inschrijvingsbeleid
  • De studiekostmonitor

De eerste onderzoeksresultaten worden in 2017 verwacht.

Naar boven


Extra informatie

Verwante pagina's

Website

Documenten