Update corona in onderwijs: mogelijke scenario's na de paasvakantie

  • 30 maart 2020

Tot nader order zijn de coronamaatregelen van de Nationale Veiligheidsraad van kracht tot en met 19 april, met mogelijke verlenging tot en met 3 mei. Hoe lang ze van kracht blijven, is geen beslissing van het onderwijsveld, maar wel van de Veiligheidsraad op basis van de adviezen over volksgezondheid.

Het beleidsdomein Onderwijs & Vorming wil zich daarom samen met het hele onderwijsveld op de mogelijke situaties voorbereiden en scholen snel en transparant informeren. Want je staat er ook na de paasvakantie niet alleen voor.

Op 30 maart 2020 vond opnieuw een constructief sociaal overleg plaats tussen de onderwijsminister, de vakbonden, de onderwijskoepels, het GO! en de CLB-centrumnetten over het verdere verloop van het schooljaar. Ook met vooraanstaande pedagogen werd er eind vorige week al overlegd. Doel was verschillende pistes te bekijken, uitgaande van 3 mogelijke scenario’s:

  • Scholen starten opnieuw op meteen na de paasvakantie
  • Scholen starten opnieuw op in de loop van mei
  • Scholen starten niet of nauwelijks meer op vóór de zomervakantie

Er is consensus over de grote lijnen voor:

  • Tijdens de paasvakantie
  • Onderwijs mét de huidige coronamaatregelen na de paasvakantie
  • Onderwijs ná stopzetting van de bestaande coronamaatregelen

Tijdens de paasvakantie: rust en voorbereiding

  • Gedurende de 3 weken vóór de paasvakantie was de richtlijn: opvang voorzien en enkel geziene leerstof hernemen via alternatieve vormen van leren. Het doel was vooral om leerlingen in het ritme te houden en het contact met de school niet te verliezen.
  • De omschakeling naar afstandsleren was voor niemand evident, maar onderwijsprofessionals (directeurs, leraren, internaats- en CLB-medewerkers, ondersteuners, pedagogische begeleiders ...) en gezinnen hebben alles uit de kast gehaald om daar positief, soepel en constructief mee om te gaan. Hulde daarvoor! Alle begrip ook voor de vragen die de moeilijke situatie oproept. Daar probeert het beleidsdomein continu en maximaal op in te spelen.
  • Voor de opvang tijdens de paasvakantie maken de lokale besturen gebruik van het draaiboek van VVSG. Voor kwetsbare leerlingen is de situatie soms complex. Lees wat de opties voor deze kinderen zijn.
  • Tijdens de paasvakantie kunnen leraren zich bij hun lokale bestuur vrijwillig aanbieden om in te staan voor de opvang van leerlingen die thuis geen opvang hebben. Afgezien daarvan, wordt deze vakantie een periode van rust. Leraren bieden dan ook geen leerinhouden aan.
  • Daarnaast zal het zaak zijn voor scholen om zich tijdens de vakantie ook al voor te bereiden op wat er daarna aankomt: meteen heropstarten (als de coronamaatregelen eindigen op 19 april) óf verder opvang en afstandsonderwijs voorzien (als de coronamaatregelen verlengd worden tot - minimaal - 3 mei).

Er wordt gestreefd naar een redelijke termijn tussen het moment van de beslissing tot heropenen en de effectieve heropening. Zo krijgen scholen en ouders de kans zich daarop te organiseren.

Na de paasvakantie: haalbare preteaching

  • Als de coronamaatregelen ook na 19 april blijven gelden, dan beperken scholen zich niet meer tot het aanbieden van geziene leerstof. Ze schakelen dan over naar ‘preteaching’ van nieuwe leerstof. Over de precieze invulling verneem je later meer, maar voorwaarde is alvast dat dit voor iedereen haalbaar blijft: leerlingen, ouders, leraren en directies.
  • Preteaching laat toe dat:
    • De leerlingen de uitleg twee keer krijgen, wat een positief effect kan hebben op de leerwinst.
    • Rekening wordt gehouden met de verschillen tussen leerlingen, een vorm van differentiatie.
    • Kinderen met een leerstoornis zoals dyslexie en dyscalculie extra instructie- en leertijd krijgen.
    • Leerlingen meer zelfvertrouwen krijgen.
  • De pedagogische begeleidingsdiensten ondersteunen hun scholen bij het uitwerken van een coherente aanpak van de lespraktijk en het bepalen van de essentiële leerplandoelen. Scholen kunnen met vragen naar ondersteuning altijd bij hen terecht.
  • De scholen nemen de regie van het leren van leerlingen in handen.
  • Er wordt momenteel onderzocht of er bredere mogelijkheden zijn tot ondersteuning op afstand van leerlingen, ouders en leraren bv. via lerarenopleidingen, gepensioneerde leraren en onderwijsinspectie.
  • Net zoals dat nu al het geval is, blijft het belangrijk ouders, die nu thuis hun kind begeleiden bij schoolwerk, te waarderen, te ondersteunen en met hen te overleggen over wat preteaching inhoudt. Reik hun handvatten aan, tip hun een gestructureerde dagindeling met vaste leermomenten etc.

Na corona: essentiële inhoud en faire evaluatie

  • Het is op dit moment nog koffiedik kijken wanneer de scholen de normale lessen weer kunnen aanvangen. Hoe dan ook wordt 2019-’20 geen verloren schooljaar. We gaan met z’n allen de resterende onderwijstijd optimaal benutten en iedereen kansen blijven bieden door:

    • Te focussen op de essentiële leerinhouden.
    • Te mikken op faire en haalbare evaluaties. Het evalueren op scharniermomenten in de schoolloopbaan vormt daarbij een specifieke zorg: overgang van lager naar secundair, graadovergangen, overgang van secundair naar hoger of naar de arbeidsmarkt.
  • Voor deze maatregelen zijn inhoudelijke, organisatorische en juridische aanpassingen nodig. Dat vergt uiteraard meer tijd en overleg. Daarover verneem je later meer.

Naar boven